Cydraddoldeb, amrywiaeth a chynhwysiant

Mae Cynllun Cenedlaethol Llywodraeth Cymru ar Addysg Gerddorol yn rhoi cydraddoldeb, amrywiaeth ac chynhwysiant wrth ei ganol, gan ymrwymo i sicrhau y gall pob plentyn a pherson ifanc — beth bynnag yw eu cefndir, eu hunaniaeth, neu Anghenion Dysgu Ychwanegol (ADY) — gael mynediad at gyfleoedd cerddorol ystyrlon ac o ansawdd uchel. Mae’r Cynllun yn amlygu’r angen i ddileu rhwystrau hanesyddol megis cost, anghydraddoldeb daearyddol, a nifer cyfyngedig o ddarpariaeth amrywiol, ac yn cyflwyno rhaglenni sy’n canolbwyntio ar EDI i ehangu cyfranogiad. Mae’n pwysleisio gwella mynediad at offerynnau, tiwtoriaeth a llwybrau; cynyddu cynrychiolaeth o fewn gweithlu addysg gerddorol; ac yn mewnosod arferion cynhwysol sy’n cefnogi dysgwyr ag ADY drwy ddulliau gwahaniaethol, sy’n ganolog i’r person ac ddarpariaeth briodol o fewn lleoliadau cyfarwydd.

Nodau ar Gynhwysedd – Grymuso Addysgwyr

Yn 2023, fe ofynodd Gwasanaeth Cerdd Cymru wrth Dr Beth Pickard o Brifysgol De Cymru i gynnal ymchwil i’r hygyrchedd a’r ansawdd hyfforddiant ar gyfer ymarferwyr sy’n gweithio mewn addysg gerdd gyda phlant a phobl ifanc sydd ag Anghenion Dysgu Ychwanegol (ALN) a/neu anableddau yng Nghymru. Fe gasglodd yr astudiaeth fod y hyfforddiant yn anghyson, cyfyngedig, ac yn cael ei hysbysebu’n annerbyniol, gan greu bylchau yng nghyfrifoldeb a arbenigedd ymarferwyr. Roedd rhwystrau allweddol yn cynnwys diffyg hyfforddiant mewn addysgeg gynhwysol, mynediad cyfyngedig at offer a adnoddau addasol, a diffyg datblygiad proffesiynol cydlynol. Galwodd yr astudiaeth am seilwaith hyfforddi mwy cydlynol a hygyrch, cydweithrediad cryfach rhwng sefydliadau, a mwy o bwyslais ar ymarfer sy’n gyfarwydd â’r anabledd er mwyn sicrhau cyfleoedd teg i bawb wneud cerddoriaeth.

Yn dilyn cyhoeddi’r adroddiad hwn, bu Dr Pickard yn gweithio gyda Music Masters i greu modiwl hyfforddi penodol, am ddim, ar gyfer cerddorion a thiwtoriaid cerdd yng Nghymru. Wedi ei seilio ar theori, mae’r cwrs yn cyflwyno gweithdai ymarferol sy’n archwilio gwahaniaethu, cynhwysiad drwy ddylunio, offerynnau wedi’u haddasu a nodiant.

Yn Nhymor y Gwanwyn 2024, cafodd dau gwrs hyfforddi 2 ddiwrnod o hyd eu cynnal yn Ngerddi Bodnant yn y gogledd ac yn yMA, Pontypridd, a oedd ar agor i addysgwyr cerddoriaeth sy’n gweithio yng Nghymru. Ochr yn ochr a Dr Beth Pickard, a Katrina Damigos o Music Masters, fe ranodd Alex Lupo, cerddor niwroamrywiol gyda mwy na 20 mlynedd o brofiad fel perfformiwr, cyfansoddwr a chynhyrchydd, ei brofiad byw o’r rhwystrau o fod yn cerddor gydag anabledd. Bu’r sesiwn hefyd yn caniatáu i gyfranogwyr weithio ar enghreifftiau ymarferol fel y gallen nhw fynd adref gydag ystod eang o ddulliau dysgu creadigol.

Am fwy o wybodaeth am sut y gallwch wneud cais am le ar ein cwrs hyfforddi am ddim, anfonwch e-bost at postgcc@wlga.gov.uk